Mineralen informatie

Deskundigen bestempelen 16 mineralen als essentieel: zij hebben minstens één functie die van wezenlijk belang is voor het leven, de groei of voor de voortplanting. Van macro mineralen zoals calcium, magnesium, natrium en kalium heeft de mens relatief grote hoeveelheden nodig. Van micro mineralen zoals ijzer en zink heeft het lichaam kleinere hoeveelheden nodig. De benodigde hoeveelheid selenium, magnesium en jodium is zo klein dat men van 'sporenelementen' spreekt.

De hoeveelheid mineralen die in de voeding voorkomt, hangt af van de samenstelling van de grond waarop de gewassen worden verbouwd of waarop het slachtvee wordt geweid. Hoeveel mineralen je lichaam kan opnemen, wordt beïnvloed door bepaalde voedingsstoffen. Calcium bijvoorbeeld wordt alleen opgenomen met behulp van Vitamine D. Voedingsmiddelen die vitamine C bevatten, helpen bij de opname van ijzer. Andere componenten zoals tannine (in thee) of fytinezuur (in zilvervliesrijst) kunnen de opname van calcium, ijzer en zink remmen.

Gerekend over korte perioden houdt het lichaam zijn eigen mineralenbalans in stand. Als de voeding te weinig mineralen bevat, spreekt het de voorraden aan die in de spieren, lever en zelfs in de botten zijn opgeslagen. Als iemand te veel mineralen binnenkrijgt, wordt het overschot meestal uitgescheiden, zodat het lichaam er geen nadeel van ondervindt. Toch kan op lange termijn een teveel aan mineralen schadelijk zijn.

Macro mineralen

Borium (Boron)
Borium helpt bij de vorming van botten en pezen. Indien Borium ondersteund word door een voldoende aanwezigheid van calcium en magnesium worden deze stoffen sneller door het aangedane (bot) weefsel opgenomen. In de voeding wordt het gevonden in fruit, groenten en noten.

Calcium
Calcium is het meest voorkomende mineraal in het menselijk lichaam. Ieder mens heeft ca. 2-3 pond calcium, waarvan 99% zich in de botten en tanden bevindt. Calcium is nodig voor de aanmaak van botten en tanden, voor goed verlopende bloedstolling, het doorgeven van signalen in de zenuwcellen en een goede spierfunctie. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in: zuivelproducten, mosselen, oesters, sardines. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in: groene groenten, zeewier, amandelen, hazelnoten, pistachenoten, peterselie, zuurkool, sojabonen, tofu, tomatenpuree, chocolade puur, vijgen, rabarber, brood, hard drinkwater.

Chloor
Er zit ruim 80 gram chloor in het lichaam. Het komt voor in het bloed om de zuurtegraad (pH) op peil te houden. Ook helpt chloor het bloedvolume constant te houden. Maar de opvallendste functie van chloor is wel dat het als zoutzuur een belangrijk deel van het maagzuur is. Maagzuur is van belang bij de vertering. Tekorten komen niet voor omdat het een belangrijk onderdeel van keukenzout is. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in: zeevis, vlees. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in: olijven, zeewier, tafelzout, roggebrood.

Kalium
Kalium is een van de belangrijkste mineralen in ons lichaam. Van de 165 gram kalium in ons lichaam bevindt zich 98% in de cellen en de rest in het bloed. Samen met natrium en chloride is het essentieel voor een goede vochtbalans. Het speelt een belangrijke rol in de geleiding van zenuwprikkels, bij de hartslag, de energieproductie, de synthese van eiwitten en de spierfunctie. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in rundvlees, varkensvlees en vis. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in volkorenbrood, tarwezemelen, dadels, avocado, bloemkool, boerenkool, broccoli, knoflook, peterselie, aardappelen, banaan, sojabonen, spinazie, pruimen, rozijnen, tomatenpuree, tomatenketchup, kelp en sesamzaad.

Magnesium
Magnesium is een voor de mens essentieel mineraal. Het lichaam bevat ongeveer 30 gram magnesium, wat voor de helft in het skelet is opgeslagen als reserve. Bijna al het overige magnesium is aanwezig in de cellen van de zachte weefsels. De belangrijkste functies vervult magnesium in de cellen, waar het een essentieel onderdeel is van zeer veel enzymsystemen. Het is onder andere betrokken bij de synthese van eiwit en DNA en bij het opslaan en vrijmaken van energie in/uit ATP. Daarnaast vervult magnesium een belangrijke rol bij de prikkeloverdracht in de zenuwen en spieren; het werkt hierbij tegengesteld aan calcium, namelijk ontspannend. Ook is magnesium belangrijk voor de botvorming. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in Parmezaanse kaas, heilbot, krab, makreel, slakken. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in volkoren producten, noten, groene bladgroenten, peulvruchten, pruimen, cacao, kelp, bieslook.

Natrium
Natrium ('zout') is een van de bekendste mineralen. In het lichaam zit ongeveer 80 gram natrium, voornamelijk in het bloed en weefselvocht, dus buiten de cellen. Het heeft als belangrijkste taak de hoeveelheid vloeistof in het lichaam op peil te houden. De tegenhanger van natrium is kalium, dat juist in de cellen zit. Natrium en kalium reguleren samen de hoeveelheid vocht in het lichaam. In combinatie met kalium is natrium ook belangrijk voor het samentrekken van de spieren en het doorgeven van prikkels door de zenuwen. Tekorten komen eigenlijk niet voor omdat dagelijks voldoende keukenzout gegeten wordt. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in kaas, spek, gerookte ham, rookvlees, ansjovis, boter, margarine. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in brood, graanproducten, augurken, olijven, zuurkool, tomaten en vrijwel alle bewerkte voedingsmiddelen.

Micro mineralen

Chroom
Chroom is een essentieel spoorelement. In ons lichaam is 10 tot 20 mg, voornamelijk in de organen aanwezig. Zonder Chroom kan onze insulinehuishouding niet goed functioneren. Het reguleert het bloedsuikerpeil en ondersteunt de stofwisseling van vetten, glucose en eiwitten.

Fosfor
Ons lichaam bevat ca. 700 gram fosfor, 80% in tanden en botten. Fosfor is nodig voor de vorming van botten en tanden, voor celgroei, samentrekken van de hartspier en het gebruik van vitamines. Het is een onderdeel van ATP, de directe energiebron voor de cellen. De hoeveelheid fosfor moet in balans staan met de hoeveelheid calcium en magnesium. Teveel aan fosfor (bijv. door hoge consumptie frisdranken) remt de calciumopname. Een fosfortekort is zeldzaam. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in vlees, vis, kaas en eieren. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in pure chocolade, cola, volkorenbrood, zilvervliesrijst, noten, sesamzaad, peulvruchten en aardappelen.

IJzer
Ruim 70 procent van de hoeveelheid ijzer wordt in de rode bloedcellen aangetroffen. Zij zijn verantwoordelijk voor het zuurstoftransport van de longen naar de cellen. Elke seconde worden in het beenmerg twee miljoen rode bloedcellen geproduceerd uit o.a. ijzer, koper en eiwit. Voorts is dit mineraal nodig voor een goede weerstand en spierfunctie. IJzer is verder betrokken bij de eiwitstofwisseling en de energieproductie. Het maakt voorts deel uit van het antioxidanten-systeem van het lichaam. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in (orgaan)vlees en mosselen. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in cornflakes, havervlokken, tarwezemelen, aardappelmeel, peulvruchten, groene bladgroenten, gedroogd fruit, noten en volkoren producten.

Jodium
Dit mineraal is onontbeerlijk voor het goed functioneren van de schildklier. Dit orgaan scheidt het hormoon thyroxine af, dat helpt bij de verbranding van overtollige vetten. Jodium houdt verder huid, haar en nagels gezond en stimuleert de vorming van de goede HDL-cholesterol. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in zeevis, schaal- en schelpdieren. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in kelp, zeewier en brood.

Kobalt
Kobalt is essentieel voor de vorming van vitamine B12 in het lichaam en helpt voorts bij de vorming van rode bloedcellen. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in mosselen. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in verse groente en sommige biersoorten.

Koper
De belangrijkste functies zijn het verlenen van assistentie bij de eiwitstofwisseling en energieproductie. Ook is koper belangrijk voor een gezonde huid- en haarkleur en remt dit mineraal de aanmaak van histamine in de huid. Dit is de stof die jeuk veroorzaakt. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in orgaanvlees, eierdooiers, krab, kreeft, oesters en slakken. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in volkoren producten, noten, pruimen en spinazie.

Mangaan
Dit mineraal is noodzakelijk voor opbouw en onderhoud van botten en kraakbeen. Ook is mangaan nauw betrokken bij de energieproductie, het reguleren van de bloedsuikerspiegel en de vorming van vetzuren en hormonen. Het maakt deel uit van het antioxidantensysteem van het lichaam en is onontbeerlijk voor een goed functioneren van de vitamines B1, biotine en vitamine C. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in eieren en forel. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in volkorenbrood, peulvruchten, zilvervliesrijst, ananas, noten en tuttifrutti.

Molybdeen
Dit mineraal is in het lichaam betrokken bij de omzetting van koolhydraten en vetten in energie en de opname van ijzer en koper. Molybdeen is een belangrijk bestanddeel van tanden en tandglazuur. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in melk en orgaanvlees. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in peulvruchten, sojaolie, wijn, boekweitgraan, volkoren producten.

Selenium
Sterke anti-oxidant die onder meer (tezamen met vitamine E) oxidatie van meervoudig onverzadigde vetzuren voorkomt. Verder is selenium noodzakelijk voor de vorming van het belangrijke anti oxidant enzym glutathion peroxidase (GPx), dat celcomponenten en membramen beschermt door het neutraliseren van ozon, waterstofperoxide en vetzuurradicalen. Daarom kan selenium preventief worden toegepast voor het behoud van gezonde cellen en weefsels. Selenium helpt bij het behoud van een gezond hart, prostaat en lever. Dit mineraal komt in dierlijk voedsel o.a. voor in eieren, orgaanvlees, mosselen, kreeft, garnalen. In plantaardig voedsel vind je dit mineraal o.a. in volkorenbrood, zilvervliesrijst, champignons, noten, groente.

Vanadium
Vanadium is belangrijk voor de groei en de opbouw van het gebit en de botten. Ook speelt het een rol bij de regulering van de verhouding tussen natrium en kalium in het lichaam. Vanadium wordt in kleine hoeveelheden aangetroffen in voedsel als zeevoedsel, cornflakes, champignons, peterselie, koren, soja en gelatine.

Zink
Zink is een sporenelement dat een belangrijke rol speelt bij een groot aantal stofwisselingsprocessen die onder meer nodig zijn voor huidherstel. Het is nodig voor eiwitsynthese en collageenvorming en bevordert een gezond immuunsysteem. Verder is zink belangrijk voor de smaakontwikkeling en het nachtelijke gezichtsvermogen en is het betrokken bij de aanmaak van insuline. Zink is belangrijk voor de prostaatfunctie en de groei van de voortplantingsorganen. Zink helpt bij het voorkomen van acné en reguleert de activiteit van de olieklieren. Het komt in het dagelijkse voedsel voor in oesters, vlees, eieren, vis en schaaldieren, tofu en tarwe.

Zwavel
Het lichaam gebruikt het mineraal zwavel niet direct. Maar zwavel komt voor in andere stoffen die het lichaam wel gebruikt. Zwavel komt voor in alle eiwitten. Zwavel stabiliseert de eiwitstructuur.

Categorieën: Mineralen
Kunnen wij je verder helpen?